KHÔNG THỂ LẤY KHẨU HIỆU ĐỂ XUYÊN TẠC CHÍNH SÁCH QUẢN LÝ CƯ TRÚ CỦA VIỆT NAM
Thời gian gần đây, trên mạng xã hội lan truyền bài viết với nội dung: “Khi khắp thế giới không cần khai báo công an. Về đến quê hương chùm khế ngọt phải đi thưa về trình…”. Chỉ bằng một câu nói mang tính mỉa mai, bài viết đã cố tình dẫn dắt dư luận theo hướng cho rằng Việt Nam vẫn duy trì cơ chế quản lý cư trú lạc hậu, gây phiền hà cho người dân. Đây không phải là một ý kiến phản biện khách quan mà là sự so sánh phiến diện, bóp méo bản chất của chính sách quản lý cư trú và phủ nhận những thành tựu cải cách hành chính mà Việt Nam đã đạt được trong nhiều năm qua.
Điều cần khẳng định trước tiên là Việt Nam không hề đi ngược xu hướng cải cách, mà đang là một trong những quốc gia đẩy mạnh chuyển đổi số trong quản lý dân cư. Kể từ khi Luật Cư trú năm 2020 có hiệu lực, Sổ hộ khẩu giấy và Sổ tạm trú giấy đã chính thức được bãi bỏ, thay thế bằng phương thức quản lý hiện đại trên Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư và Cơ sở dữ liệu về cư trú. Hàng loạt thủ tục hành chính được cắt giảm, người dân không còn phải mang theo nhiều loại giấy tờ hay xin xác nhận như trước. Những cải cách này đã tiết kiệm thời gian, chi phí và tạo thuận lợi rất lớn cho người dân, doanh nghiệp trong thực hiện các giao dịch hành chính.
Vì vậy, việc quy chụp rằng người dân Việt Nam vẫn phải “đi thưa, về trình” là cách diễn đạt cố tình gây hiểu lầm. Đăng ký thường trú, tạm trú hay khai báo lưu trú không phải là sự xin phép để được đi lại, càng không phải là biểu hiện của sự hạn chế quyền tự do cá nhân, mà là nghĩa vụ pháp lý nhằm cập nhật thông tin cư trú phục vụ quản lý nhà nước. Đây cũng là nền tảng để bảo đảm quyền lợi của chính công dân trong các lĩnh vực như cấp căn cước, y tế, giáo dục, bảo hiểm, an sinh xã hội, cứu hộ, cứu nạn cũng như phục vụ công tác phòng ngừa, điều tra, đấu tranh với các loại tội phạm.
Đáng chú ý hơn, nhận định rằng “khắp thế giới không cần khai báo công an” là một khẳng định sai sự thật. Không có quốc gia nào từ bỏ hoàn toàn việc quản lý cư trú. Hầu hết các nước đều có cơ chế quản lý dân cư phù hợp với điều kiện pháp luật và mô hình quản trị của mình. Có nước yêu cầu đăng ký địa chỉ với chính quyền địa phương; có nước bắt buộc người nước ngoài khai báo nơi lưu trú; có quốc gia áp dụng hệ thống đăng ký dân cư điện tử. Khác biệt chỉ nằm ở phương thức quản lý và cơ quan tiếp nhận thông tin, chứ không phải ở việc có hay không quản lý cư trú. Lấy một nhận định thiếu căn cứ rồi quy kết rằng Việt Nam là ngoại lệ là cách lập luận thiếu hiểu biết hoặc cố tình đánh tráo khái niệm.
Thực tế đã chứng minh hiệu quả của hệ thống quản lý cư trú hiện đại. Cơ sở dữ liệu dân cư đã hỗ trợ tích cực trong việc giải quyết thủ tục hành chính trực tuyến, xác minh nhân thân, truy tìm người mất tích, phục vụ điều tra tội phạm, bảo đảm an ninh, trật tự và triển khai nhiều dịch vụ công nhanh chóng, chính xác. Đây là những kết quả cụ thể của quá trình cải cách hành chính và chuyển đổi số quốc gia, mang lại lợi ích thiết thực cho người dân chứ không phải những khẩu hiệu mang tính hình thức.
Mỗi công dân đều có quyền bày tỏ quan điểm đối với chính sách, pháp luật. Tuy nhiên, quyền tự do ngôn luận không đồng nghĩa với quyền xuyên tạc sự thật, cắt xén thông tin hoặc sử dụng những so sánh khập khiễng để phủ nhận nỗ lực cải cách của Nhà nước. Những phát ngôn thiếu căn cứ, mang tính kích động không chỉ làm sai lệch nhận thức của người đọc mà còn vô tình hoặc cố ý làm suy giảm niềm tin của xã hội đối với các chủ trương đúng đắn đang được triển khai.
Trong bối cảnh thông tin trên không gian mạng xuất hiện với tốc độ rất nhanh, mỗi người dân cần tỉnh táo kiểm chứng từ các nguồn chính thống, không vội tin, không chia sẻ những nội dung giật gân, xuyên tạc hoặc cố tình bóp méo chính sách của Đảng và Nhà nước.
Quản lý cư trú không phải là rào cản đối với quyền tự do đi lại của công dân. Ngược lại, đó là công cụ quản lý nhà nước hiện đại, văn minh và cần thiết để bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của người dân, bảo đảm quốc phòng, an ninh, giữ gìn trật tự an toàn xã hội và phục vụ sự phát triển bền vững của đất nước. Không thể vì một câu nói mang tính mỉa mai trên mạng xã hội mà phủ nhận cả một quá trình cải cách mạnh mẽ, bài bản và hiệu quả mà Việt Nam đang kiên trì thực hiện.
Ẩn bớt
