THỨ ĐÁNG LÊN ÁN CHÍNH LÀ CÁC LUẬN ĐIỆU XUYÊN TẠC

Thời gian gần đây, trên mạng xã hội xuất hiện một số ý kiến cho rằng việc Phát ngôn Bộ Ngoại giao Việt Nam sử dụng cụm từ “nước ngoài” khi phản ứng trước các hoạt động trái phép tại quần đảo Hoàng Sa là biểu hiện của sự “né tránh”, “không dám chỉ đích danh” Trung Quốc. Thậm chí, có ý kiến cho rằng Việt Nam phải sử dụng những phát ngôn thật gay gắt hoặc lựa chọn biện pháp quân sự mới thể hiện quyết tâm bảo vệ chủ quyền.

Những cách nhìn này không chỉ đơn giản hóa một vấn đề đối ngoại phức tạp mà còn đánh đồng ngôn ngữ ngoại giao với thái độ, quyết tâm bảo vệ chủ quyền quốc gia.

Phát ngôn ngoại giao cần chính xác, nhất quán và có tính nguyên tắc

Ngày 28/8/2026, trả lời câu hỏi của phóng viên về phản ứng của Việt Nam trước các hoạt động tôn tạo, xây dựng trái phép của Trung Quốc tại đá Hải Sâm và đảo Ba Ba thuộc quần đảo Hoàng Sa của Việt Nam, Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Phạm Thu Hằng khẳng định: Việt Nam kiên quyết phản đối các hoạt động này và nhấn mạnh mọi hoạt động của nước ngoài tại quần đảo Hoàng Sa mà không được sự cho phép của Việt Nam là hoàn toàn phi pháp và vô giá trị.

Như vậy, việc câu trả lời sử dụng cụm từ “nước ngoài” không thể được suy diễn thành việc Việt Nam “không dám gọi tên Trung Quốc”. Ngay chính nội dung câu hỏi và phát ngôn đã xác định rõ hoạt động được đề cập là hoạt động của Trung Quốc. Cách diễn đạt “nước ngoài” đồng thời thể hiện một nguyên tắc nhất quán: bất kỳ hoạt động nào của nước ngoài tại Hoàng Sa mà không được Việt Nam cho phép đều bị phản đối.

Trong quan hệ quốc tế, một tuyên bố chính thức không được đánh giá đơn thuần bằng mức độ gay gắt của ngôn từ. Điều quan trọng là nội dung có rõ ràng, nhất quán, phù hợp với lập trường quốc gia và tạo cơ sở cho các bước đấu tranh tiếp theo hay không. Bởi vậy, việc một phát ngôn được lựa chọn với ngôn ngữ chuẩn mực, chặt chẽ về pháp lý không đồng nghĩa với sự yếu đuối hay nhượng bộ. Ngược lại, đó là yêu cầu cần thiết của hoạt động đối ngoại nhà nước.

Bảo vệ chủ quyền không phải là cuộc thi xem ai nói mạnh hơn

Một số ý kiến trên mạng xã hội cho rằng muốn bảo vệ chủ quyền thì phải “nói thẳng”, “nói mạnh”, thậm chí phải sử dụng biện pháp quân sự. Đây là cách tiếp cận cảm tính và đơn giản hóa một vấn đề có tính chiến lược, lâu dài.

Bảo vệ chủ quyền quốc gia là một quá trình tổng thể, bao gồm nhiều mặt: đấu tranh ngoại giao, pháp lý, thông tin đối ngoại, thực thi chủ quyền trên thực địa, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của ngư dân, xây dựng tiềm lực quốc phòng - an ninh và tranh thủ sự đồng tình, ủng hộ của cộng đồng quốc tế.

Một quốc gia có trách nhiệm không thể lựa chọn hành động chỉ để thỏa mãn cảm xúc nhất thời trên mạng xã hội. Mỗi tuyên bố, mỗi hành động trong quan hệ quốc tế đều cần được cân nhắc trên cơ sở lợi ích quốc gia, luật pháp quốc tế, tương quan lực lượng và mục tiêu bảo đảm môi trường hòa bình, ổn định để phát triển đất nước.

Do đó, kiên quyết bảo vệ chủ quyền không đồng nghĩa với việc phải sử dụng những lời lẽ cực đoan hoặc đẩy tình hình đến đối đầu, xung đột.

Cần tỉnh táo trước những cách diễn giải phiến diện

Vấn đề chủ quyền tại Biển Đông, trong đó có quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa, là vấn đề phức tạp, tồn tại trong thời gian dài và liên quan đến nhiều chủ thể. Việt Nam nhất quán khẳng định chủ quyền đối với Hoàng Sa và Trường Sa; đồng thời kiên trì giải quyết các tranh chấp bằng các biện pháp hòa bình, trên cơ sở luật pháp quốc tế.

Thực tế cũng cho thấy các bên liên quan có những lập trường và yêu sách khác nhau đối với Biển Đông. Chính vì vậy, việc đánh giá một phát ngôn ngoại giao phải đặt trong tổng thể chính sách và hành động của quốc gia, không thể chỉ dựa vào một cụm từ rồi suy diễn thành “yếu”, “hèn” hay “né tránh”.

Đặc biệt, cần cảnh giác với cách thức cắt một câu, một đoạn phát biểu ra khỏi bối cảnh để tạo ra cách hiểu khác với nội dung thực tế. Đây là thủ pháp khá phổ biến trên không gian mạng, dễ dẫn đến tâm lý bức xúc, cực đoan và làm sai lệch nhận thức của người tiếp nhận thông tin.

Quyết tâm bảo vệ chủ quyền được thể hiện bằng hành động thực chất

Chủ quyền quốc gia không được bảo vệ chỉ bằng những khẩu hiệu mạnh mẽ trên mạng xã hội. Quyết tâm bảo vệ chủ quyền phải được thể hiện bằng chính sách nhất quán, bằng năng lực quốc phòng – an ninh, bằng hoạt động thực thi pháp luật trên biển, bằng việc bảo vệ ngư dân và bằng các hoạt động đấu tranh ngoại giao, pháp lý phù hợp.

Trong mọi tình huống, mục tiêu cao nhất là bảo vệ vững chắc độc lập, chủ quyền, quyền chủ quyền và lợi ích quốc gia – dân tộc, đồng thời giữ vững môi trường hòa bình, ổn định để xây dựng và phát triển đất nước.

Vì vậy, trước những bình luận cho rằng Việt Nam “không dám gọi tên Trung Quốc” hoặc “không dám bảo vệ chủ quyền”, cần nhìn nhận vấn đề một cách tỉnh táo, đầy đủ và có trách nhiệm. Không nên lấy độ gay gắt của một câu nói để đo lòng yêu nước, càng không thể lấy việc kêu gọi đối đầu, xung đột để chứng minh quyết tâm bảo vệ chủ quyền.

Yêu nước cần đi cùng với hiểu biết. Bảo vệ chủ quyền cần đi cùng với bản lĩnh. Và trong quan hệ quốc tế, bản lĩnh của một quốc gia không chỉ nằm ở việc nói những điều mạnh mẽ, mà còn ở khả năng lựa chọn đúng thời điểm, đúng phương thức và kiên trì bảo vệ lợi ích quốc gia bằng những hành động thiết thực, hiệu quả và phù hợp với luật pháp quốc tế.

CTD08

Ẩn bớt